هر تصمیمی در یک طرفه نیست
بعضی تصمیم ها مثل دری هستند که وقتی از آن ها رد شوی، پشت سرت بسته می شود. بعضی دیگر مثل دری اند که هر وقت بخواهی می توانی برگردی. مشکل بزرگ سازمان ها این است که معمولا با هر دو نوع یک جور رفتار می کنند و قیمتش را با سرعت می پردازند.
جف بزوس در نامه سالانه ۲۰۱۵ خود به سهام داران آمازون، تصمیم ها را به دو نوع تقسیم کرد. تصمیم های نوع یک، درهای یک طرفه اند: برگشت ناپذیر یا بسیار گران برگشت. مثل ورود به یک بازار تازه، تغییر مدل درآمدی، یا امضای قراردادی بلندمدت. این ها را باید آهسته، با داده کامل و دقت بالا گرفت. تصمیم های نوع دو اما درهای دوطرفه اند: اگر اشتباه از آب درآمد، می توانی برگردی و در را ببندی. مثل امتحان یک قیمت جدید، تغییر صفحه فرود، یا اضافه کردن یک گزینه پرداخت.
بیماری شرکت های بزرگ: یک فرایند برای همه درها
نکته اصلی بزوس این جاست: وقتی شرکت ها بزرگ می شوند، فرایند سنگین مخصوص درهای یک طرفه را بی اختیار روی همه چیز سوار می کنند. نتیجه چیست؟ جلسه های طولانی برای تصمیم هایی که هفته بعد می شد برگرداند، تیم هایی که برای کوچک ترین تغییر منتظر چند امضا می مانند، و در نهایت سازمانی که از رقیبان کوچک ترش کندتر است. نه به خاطر کم هوشی، بلکه به خاطر این که در دوطرفه را با احتیاط در یک طرفه باز می کند.
در سمت مقابل هم خطر هست: تیم هایی که همه چیز را برگشت پذیر فرض می کنند و با درهای واقعا یک طرفه هم مثل آزمایش هفتگی رفتار می کنند. راه حل هر دو بیماری یک جمله است: اول نوع در را تشخیص بده، بعد سرعت و سنگینی فرایند را انتخاب کن.
در محصول یعنی چه؟
برای تیم محصول، این تقسیم بندی خیلی ملموس است. بیشتر تغییرهای رابط کاربری، متن ها، قیمت گذاری های آزمایشی و حتی خیلی از فیچرهای تازه، در دوطرفه اند: عرضه می کنی، رفتار کاربر را می بینی، اگر جواب نداد برمی گردانی. برای این ها، بهترین فرایند «تصمیم سریع به علاوه عرضه محدود به علاوه سنجش» است، نه سند چهل صفحه ای. در مقابل، چیزهایی مثل تغییر زیرساخت پرداخت، مهاجرت داده کاربران یا حذف یک فیچر که بخشی از کاربران به آن وابسته اند، در یک طرفه اند و همان جاست که حق داری، بلکه وظیفه داری، کند و سنگین تصمیم بگیری.
یک تمرین ساده: در جلسه بعدی که بحث تصمیم شد، قبل از هر حرفی روی تخته بنویس «یک طرفه یا دوطرفه؟». بزوس می گوید بیشتر تصمیم ها دوطرفه اند و اگر سازمان تو با همه آن ها مثل یک طرفه رفتار کند، به تدریج بی وزن می شود. همین یک سوال، نصف جلسه های بیهوده را حذف می کند.
محک
اگر یک تصمیم برگشت پذیر بیش از یک هفته در صف تایید مانده است، مشکل از تصمیم نیست. از فرایند است.
سه گام عملی
- در ابتدای هر بحث تصمیم، بپرس اگر اشتباه کنیم چقدر سخت است برگردیم؟ همین یک پرسش، نوع در را مشخص می کند.
- برای درهای دوطرفه یک مسیر سریع بساز: تصمیم در همان جلسه، عرضه به بخشی از کاربران، و بازبینی با عدد. نه صف چندلایه تایید.
- فرایند سنگین را فقط برای درهای یک طرفه نگه دار و آن را هم صادقانه محدود کن. اگر همه چیز حیاتی باشد، هیچ چیز حیاتی نیست.
در آویا، درهای دوطرفه با سرعت باز می شوند
آویا استودیو ساخت محصول دیجیتال است. فرهنگ تصمیم گیری اش بر تفکیک تصمیم های برگشت پذیر از برگشت ناپذیر بنا شده: آزمون های سریع برای اولی، سند و دقت برای دومی. کالبد، بسته آمادگی آزمون نظام مهندسی عمران، با همین چرخه سریع رشد می کند.
آشنایی با آویا avia.im